|
|
 |
 |
Okunma |
|
3252 |
Epilepsi, bir başka deyişle sara hastalığı ülkemizde 700 bin kişinin
yaşam kalitesini olumsuz etkiliyor. Bu hastaların 70 bininin sara
nöbetleri, yıllarca ilaç kullanmalarına karşın kontrol altına
alınamıyor. Bu hastalar için ameliyat bir umut.
Ameliyat ancak uzun yıllar ilaç tedavisine yanıt vermeyen hastalar için
bir seçenek olarak değerlendiriliyor. Epilepsi ameliyatlarında başarı
oranı ise yüksek. Epilepsi hastalığı ve ameliyatı ile ilgili olarak
Anadolu Sağlık Merkezi Nöroloji Uzmanı
Prof. Dr. Türker Şahiner ile Anadolu Sağlık Merkezi Nöroşirurji Uzmanı
Prof. Dr. Tuncer Süzer bilgi verdi. Günümüzde
Türkiye'de yaklaşık 700 bin sara hastası bulunuyor. Yüzlerce çeşit
nöbetle kendini gösteren hastalık, yaşam kalitesini
olumsuz yönde etkiliyor. Bu hastaların 70 bini ilaçla tedaviye yanıt
vermiyor. Ameliyatla tedavi sara hastaları için bir umut. Ancak birçok
çeşidi bulunan bu hastalık için belli koşullarda ameliyat ile tedavi
uygulanabiliyor.
Konuyla ilgili danıştığımız Anadolu Sağlık Merkezi Nöroloji Uzmanı
Prof. Dr. Türker Şahiner öncelikle epilepsi hastalığı hakkında için şu
bilgileri verdi: “Sara nöbetleri, kaynaklandıkları beynin farklı
bölgelerine göre çeşitlillik
gösterir. En sık karşılaşılan sara türü olan temporal lob epilepsileri,
ameliyata en uygun olan ve başarı şansı en yüksek sara türüdür.
Temporal lobun ‘öğrenme işlevi’nde, belleğin oluşmasında önemli rolü
bulunuyor. Burası ‘beynin geçmişte kazandığı
deneyimleri depolamak üzere ilk hazırlığın yapıldığı bir bölge’ olarak
da tanımlanabilir. Bu epilepsi türünde, yüzlerce çeşit nöbet
görülebilir. Hastanın nöbet geçirdiği, çoğu zaman anlaşılamayabilir.
Nöbet sırasında hasta, o sırada gerçekleştirdiği
işi aynı şekilde devam ettirebilir. Nöbetler hastanın bir an donup
kalmasına ya da bulunduğu ortamdan bilinç olarak uzaklaşmasına neden
olabilir. Bu kişilerin sara hastası olduğunu bilmeyen çevresindekiler,
psikiyatrik rahatsızlığı olduğunu
düşünebilirler. Nitekim bu hastalar, kriz sırasında bilinçleri kısmen
kapandığı için sosyal sorunlara ve ciddi kazalara yol açabilir, hatta
bilinçsiz olarak suç bile işleyebilirler. Nöbet sırasında bilinci bir
süreliğine kapanan hasta birçok riske
maruz kalır. Sara hastaları arasında ani ölüm çok yüksektir. Uyku
sırasında nöbet nedeniyle boğularak ölümler görülebilir. Kısacası
nöbetler ölümcül değildir ama yarattığı sonuçlar yaşamı tehdit
edebilir.” Epilepsi
hastalığının tedavisi
ameliyat ile mümkün ancak ameliyat sara hastalığı olan herkese ilk
aşamada önerilmiyor. Bir sara hastasının ameliyat olabilmesi için,
uygun sürelerde birden fazla çeşit ilacı tek tek ve veya kombinasyonlar
şeklinde uygulaması ancak tedaviden
istenilen düzeyde yanıt alamaması gerekiyor. Bunların dışında
hastanın geçirdiği nöbet sayısı da önemli bir kriter. Yıllarca
antiepileptik ilaç kullanmasına rağmen nöbeti kontrol altına alınamayan
ve sayısı 70 bine ulaşan hastalar, ameliyat
için en uygun grubu oluşturuyor. Epilepsi ameliyatlarında başarı şansı oldukça yüksek Epilepsi
ameliyatlarının mutlaka eğitimli bir ekip tarafından, uygun teknolojik
altyapıya sahip merkezlerde yapılması gerektiğini
belirten Anadolu Sağlık Merkezi Nöroşirurji Uzmanı Prof. Dr. Tuncer
Süzer şunları söyledi: “Ciddi
bir ekip çalışması gerektiren epilepsi ameliyatları çok az merkezde
gerçekleştiriliyor. Ameliyatlar için deneyimli, eğitimli bir ekip ve
teknolojik altyapı en önemli unsuru oluşturuyor. Epilepsi
ameliyatlarında başarı şansı oldukça yüksek. Temporal lob epilepsi
ameliyatlarının %80’inde nöbetler tamamen sona erdirilebiliyor. Kalan
%20’sinde ise nöbetler azalıyor ve kontrol altına
alınıyor. Beynin diğer bölgelerinde başarı şansı biraz daha düşüyor
fakat bu şans her zaman %50 daha yüksek. Özetle söylemek gerekirse,
ameliyattan sonra hastaların yaşam kalitesi artıyor." Özellikle çocuk hastalar için yeni bir
yöntem : Vagal Sinir Stilümatörü Epileptik
odak noktasının riskli bölgede yer alması nedeniyle ameliyat edilemeyen
kişilere uygulanan alternatif bir yöntem de “Vagal Sinir
Stilümatörü”dür. Bu yöntemde kalp pili gibi küçük bir
operasyonla göğüs duvarına yerleştirilen cihaz ile vagus siniri
uyarılıyor. Şiddeti ve frekansı hekim tarafından ayarlanan uyarı sinire
iletiliyor. Vagal sinir stimülatörü yöntemi sonucu nöbetler sona eriyor
ya da anlamlı bir şekilde azalabiliyor.
Bu, özellikle çocuklar için çok uygun bir yöntemdir. Özellikle
akraba evliliklerinin yaygın olduğu toplumumuzda beyin özürlü doğan ve
aynı zamanda sara hastası olan çocuk sayısı da fazla. Beynin özürlü
olması nöbete zemin hazırlıyor. Bu
çocukların ev içinde bakımı sırasında sık sık nöbet gelmesi aileleri
ruhsal açıdan olumsuz etkiliyor. Nöbetler sadece dalgınlık şeklinde
gerçekleşebildiği için, çoğu zaman aileler tarafından fark edilmiyor,
ancak şiddetli nöbetlerde hekime
başvuruluyor. Bu çocukların nöbetleri basit ameliyatlarla kontrol
altına alınabiliyor.
|